Werkwoorden van Engelse oorsprong

In de laatste decennia is onze Nederlandse taal overspoeld door heel veel Engelse werkwoorden. Reuze handig en in veel gevallen een aangename verrijking. Maar het levert ook lastige keuzes op. Want schrijf je nu dat je hebt gefaxt of gefaxed? En heb je iets gecheckt of gechecked? Gelukkig bestaan er wel degelijk afspraken over hoe wij de toenemende vloed aan Engelse werkwoorden in onze Nederlandse taal kunnen gebruiken.

Gebruik gewoon ‘t kofschip

Het uitgangspunt is dat we de werkwoorden van Engelse herkomst gewoon vervoegen zoals we dat ook doen bij de Nederlandse werkwoorden. We gebruiken dus ook het ezelsbruggetje van ’t kofschip. Wie kent hem nog? Is de laatste letter van de stam van een zwak werkwoord een medeklinker uit ‘t kofschip?
Ja? Dan worden de verleden tijd en het voltooid deelwoord gevormd met –te. Bijvoorbeeld: klap – klapte – geklapt en smash – smashte – gesmasht.
Nee? Dan vormen we de verleden tijd en het voltooid deelwoord met –de. Zoals brom – bromde – gebromd en download – downloadde – gedownload.

Nog een ezelsbruggetje

Het tweede ezelsbruggetje, het luisteren naar de verleden tijd, mag ook gewoon worden gebruikt. Dus: als we willen weten wat de laatste letter van een voltooid deelwoord is, dan spreken we het woord uit in de verleden tijd. Ik leefde – Ik heb geleefd en ik spamde – ik heb gespamd.

Natuurlijk zijn er uitzonderingen, zo is in sommige werkwoorden een extra e nodig. Daarom hieronder een aantal veel gebruikte werkwoorden van Engelse oorsprong op een rijtje. Voor de twijfelaars onder ons, of gewoon als handig naslagwerk:

  Werkwoord Onvoltooid tegenwoordige tijd Onvoltooid verleden tijd Voltooid deelwoord
B back-uppen ik back-up, jij/hij jij/hij back-upte geback-upt
  barbecueën ik barbecue, jij/hij barbecuet jij/hij barbecuede gebarbecued
  bloggen ik blog, jij/hij blogt jij/hij blogde geblogd
C cancelen ik cancel, jij/hij cancelt jij/hij cancelde gecanceld
  chatten ik chat, jij/hij chat jij/hij chatte gechat
  checken ik check, jij/hij checkt jij/hij checkte gecheckt
  chillen ik chil, jij/hij chilt jij/hij childe gechild
  claimen ik claim, jij/hij claimt jij/hij claimde geclaimd
  coachen ik coach, jij/hij coacht jij/hij coachte gecoacht
  computeren ik computer, jij/hij computert jij/hij computerde gecomputerd
  connecten ik connect, jij/hij connect jij/hij connectte geconnect
  customizen ik customize, jij/hij customizet jij/hij customizede gecustomized
D delayen ik delay, jij/hij delayt jij/hij delayde gedelayd
  deleten ik delete, jij/hij deletet jij/hij deletete gedeletet
  downloaden ik download, jij/hij downloadt jij/hij downloadde gedownload
E e-mailen ik e-mail, jij/hij e-mailt jij/hij e-mailde ge-e-maild
  empoweren ik empower, jij/hij empowert jij/hij empowerde geëmpowerd
  e-readen ik e-read, jij/hij e-readt jij/hij e-readde ge-e-read
F facebooken ik facebook, jij/hij facebookt jij/hij facebookte gefacebookt
  faxen ik fax, jij/hij faxt jij/hij faxte gefaxt
  finetunen ik finetune, jij/hij finetunet jij/hij finetunede gefinetuned
  followen ik follow, jij/hij followt jij/hij followde gefollowd
  freelancen ik freelance, jij/hij freelancet jij/hij freelancete gefreelancet
G gamen ik game, jij/hij gamet jij/hij gamede gegamed
  googlenofgoogelen ik google, jij/hij googletofik googel, jij/hij googelt jij/hij googledeofjij/hij googelde gegoogledofgegoogeld
H hashtaggen ik hashtag, jij/hij hashtagt jij/hij hashtagde gehashtagd
  hypen ik hype, jij/hij hypet jij/hij hypete gehypet
  hyven ik hyve, jij/hij hyvet jij/hij hyvede gehyved
I ipadden ik ipad, jij/hij ipadt jij/hij ipadde geïpad
L linkedinnen ik linkedin, jij/hij linkedint jij/hij linkedinde gelinkedind
M managen ik manage, jij/hij managet jij/hij managede gemanaged
  matchen ik match, jij/hij matcht jij/hij matchte gematcht
  monitoren ik monitor, jij/hij monitort jij/hij monitorde gemonitord
  multitasken ik multitask, jij/hij multitaskt jij/hij multitaskte gemultitaskt
P pingen ik ping, jij/hij pingt jij/hij pingde gepingd
  pop-uppen ik pop-up, jij/hij pop-upt jij/hij pop-upte gepop-upt
  publishen ik publish, jij/hij publisht jij/hij publishte gepublisht
Q quitten ik quit, jij/hij quit jij/hij quitte gequit
R racen ik race, jij/hij racet jij/hij racete geracet
  refreshen ik refresh, jij/hij refresht jij/hij refreshte gerefresht
  relaxen ik relax, jij/hij relaxt jij/hij relaxte gerelaxt
  retweeten ik retweet, jij/hij retweet jij/hij retweette geretweet
S saven ik save, jij/hij savet jij/hij savede gesaved
  scannen ik scan, jij/hij scant jij/hij scande gescand
  screenen ik screen, jij/hij screent jij/hij screende gescreend
  scrollen ik scrol, jij/hij scrolt jij/hij scrolde gescrold
  sharen ik share, jij/hij sharet jij/hij sharede geshared
  skypen ik skype, jij/hij skypet jij/hij skypete geskypet
  sms’en ik sms, jij/hij sms’t jij/hij sms’te ge-sms’t
  swypen ik swype, jij/hij swypet jij/hij swypete geswypet
T twitteren ik twitter, jij/hij twittert jij/hij twitterde getwitterd
U unfollowen ik unfollow, jij/hij unfollowt jij/hij unfollowde geünfollowd
  uploaden ik upload, jij/hij uploadt jij/hij uploadde geüpload
W wiiën ik wii, jij/hij wiit jij/hij wiide gewiid
Z zappen ik zap, jij/hij zapt jij/hij zapte gezapt

Soms is het resultaat van netjes vervoegen trouwens niet zo fraai, bijvoorbeeld gejazzdancet.

In dat geval is het beter om de zin anders te vormen of om te kiezen voor een Nederlands alternatief.

Voor een totaal overzicht van meer dan duizend (!) Engelse leenwerkwoorden, verwijs ik graag naar de website van Onze Taal.